"ΟΥΔΕΙΣ ΑΓΕΩΜΕΤΡΗΤΟΣ ΕΙΣΙΤΟ"

Το ολοκάυτωμα της Κουτσούφλιανης

"Εδώ που βλέπεις χόβολη μονάχα να καπνίζει θα ιδής ελπίζω στο Θεό να ξεβλαστήση δάφνη"

1987....Μετά την ήττα μας στον Ελληνοτουρκικό πόλεμο, ένα παράδειγμα πατριωτισμού γεννληθηκε στο χωριό Κουτσούφλιανη, στην περιοχή της Πίνδου που τότε ανήκε στην επαρχία του Μετσόβου.

Εκείνη την εποχή, η θέση του χωριόυ ήταν στρατηγικής σημασίας διότι ήταν ένα από τα σημαντικότερα περάσματα των ανταρτών των Μακεδονομάχων, λόγω της θέσης της στην παραμεθώριο. Η μορφολογία του εδάφους και η πυκνή βλάστηση, έδιναν μεγάλη ελευθερία στους αντάρτες να κρυφτούν και να εντοπίσουν χωρις να γίνονται αντιληπτοί Τούρκους στρατιώτες. Η βοήθεια που προσέφεραν οι κάτοικοι του χωριού ήταν μέγιστη, φιλοξενία και δίνοντας πληροφορίες  για την καλύτερη και ασφαλέστερη πρόσβαση ( μέσω μονοπατιών) στην Τουρκοκρατούμενη Μακεδονία.

Στη διάρκεια του πολέμου, σώματα ανταρτών παρέμεναν στο χωριό για να αντιμετωπίσουν τυχόν Τουρκική εισβολή. Ενώ μετά τον πόλεμο βοηθούσαν τους κατοίκους να αμυνθούν ενάντια των Γκέκηδων (Αλβανοί της Β. Αλβανίας) που έκαναν επιδρομές στην περιοχή.

Η Κουτσούφλιανη στον πόλεμο ήταν ουδέτερη ζώνη μέχρι τον Μάϊο του 1898.

Οι πλειοψηφία των κατοίκων της ήταν βλαχόφωνοι, γεγονος υψίστης σημασίας για την μετέπειτα εξέλιξη των γεγονότων. Εκείνη της περίοδο, η Θεσσαλία είχε καταληφθεί από τους Τούρκους, ενώ οι Βλάχοι της Ρουμανίας πλεύριζαν απειλητικά την Κουτσούφλιανη. Το σχετικά νέο Ρουμάνικο κράτος εκμεταλλευόμενο τον διαχωρισμό της Οθωμανικής αυτοκρατορίας είχε επεκτατικές βλέψεις προς το νότο. Έτσι δημιουργήθηκε ένα κίνημα για την ένταξη των βλαχόφωνων στους ρουμάνους. Η ρουμάνικη προπαγάνδα είχε ξεκινήσει και είχε στο πλευρό της την τουρκικη  διοίκηση της Μακεδονίας.

Ιστορικά, οι βλάχοι ουδέποτε δεν ασχολήθηκαν με την καταγωγή τους διότι θεωρούταν έλληνες και πάντα πρωτοστατούσαν στους αγώνες του ελληνικού κράτους. Οι περισσότεροι αντιστάθηκαν στην προπαγάνδα που είχαν δημιουργήσει οι Ρουμάνοι και συνέχιζαν να στέλνουν τα παιδιά τους σε Ελληνικά σχολεία και να πηγαίνουν σε Ελληνικές εκκλησίες. Μέσα σε όλο αυτόν τον αναβρασμό ρουμάνοι πράκτορες  πήγαν στο χωριό Κουτσούφλιανη και με δόλο απέσπασαν την υπογραφή δύο, τριών κατοίκων στέλνοντας υπογεγραμμένο κείεμνο στα Τούρκικα στο σουλτάνο τον Ιούνιο του 1897. Το κείμενο έγραφε ότι οι κάτοικοι του χωριού επιθυμούσαν να προσκολληθούν στην Οθωμανική αυτοκρατορία μην αντέχοντας την Ελληνική κυριαρχία.

Οι τότε μεγάλες δυνάμεις, μετά το τέλος του πολέμου όρισαν τα σύνορα Ελλάδας-Τουρκίας χωρίς να συμπεριλάβουν την Κουτσούφλιανη στη χώρα μας. Οι Κουτσουφλιανιώτες είχαν πλήρη άγνοια του χαρτιού καθώς δήλωσαν στο Βλαχοθανάση Γιώργο, ανθυπολοχαγό. Το θέμα έγινε γνωστό στην Ευρώπη και η Ελληνική πλευρά έδωσε μεγάλη μάχη για αυτό το ζήτημα. Η Τουρκία από την άλλη δεν εκανε πίσω και αποφασισμένη στις 3/7/1897 επιτέθηκαν στο χωριό. Η μάχη ήταν μεγάλη και οι κάτοικοι αντιστάθηκαν σθεναρά κατορθώνοντας να τους διώξουν.

Τελικά η Κουτσούφλιανη παραχωρήθηκε στους Τούρκους παρά τις διαβεβαιώσεις της Ευρώπης. Μόλις πληροφορήθηκαν το αποτέλεσμα της απόφασης οι κάτοικοι συγκεντρώθηκαν στην εκκλησία έψαλλάν και έκαναν λιτανεία κάνοντας δεήσεις για να παραμείνουν στην Ελλάδα. Ο άρχοντας του χωριού συγκινημένος τους είπε ότι θα το παλέψουν μέχρις εσχάτων και αν δεν τα καταφέρουν θα κάψουν το χωριό και να μεταφερθούν σε Ελλήνικά εδάφη, ακολούθησαν ζητωκραυγές και επιφωνήματα καθώς όλοι οι κάοικοι ήταν σύμφωνοι.

Έτσι, ξεκίνησαν τον αγώνα τους για την ένωση τους με την Ελλάδα. Έκαναν αίτηση για την παραμονή της στα Ελληνικά εδάφη. Οι διαδικασίες για τον ορισμό των συνόρων σταμάτησαν (ισως επρόκειτο για καποιον διπλωματικό ελιγμό) και πέρασαν πέντα μήνες μέχρι να βγεί απόφαση. Μαύρο χειμώνα πέρασαν οι Κουτσουφλιανιώτες περιμένοντας.

Η επιτροπή άρχισε τις εργασίες στο χωριό και όλοι παρακαλούσαν κλαίγοντας να παραμείνουν στην Ελλάδα. Ύστερα από μεγάλη συζήτηση για την διάσωση της, οι προσπάθειες των Ελλήνων αντιπροσώπων έπεσαν στο κενο.Μόλις ανακοινώθηκε η απόφαση επικράτησε ταραχή στο χωριό, οι άντρες ξέθαψαν τα οστά των προγόνων τους και τους πρόσφατα ταφέντες τους έκαψαν. Μάζεψαν τα κειμήλια και ότι άλλο μπορούσαν και πήραν το δρόμο για τη νέα τους κατοικία την ελευθερία και έβαλαν φωτιά στα σπίτια τους. Η πομπή με αρχηγό τον παπά έφτασε στη μονή Λιμποχόβου. Το ολοκαύτωμα έγινε της 13 Μαϊου του 1898. Η ιστορία του χωριού προκάλεσε μεγάλη συγκίνηση και έγινε γνωστή τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη. Ο Ελληνικός τύπος στήριξε τους Κουτσουφλιανιώτες στην προσπάθεια τους να δημιουργήσουν νέο χωριό που τελικά ονομάστηκε Νέα Κουτσούφλιανη.

 

Εφημερίδα ΕΣΤΙΑ: "Εμείς, δεν θα φύγουμε μακριά πολύ από το παλιό χωριό μας. Θέλουμε να το βλέπουμε. Απέναντι θα κάνουμε νέο χωριό. Κτήματα δημόσια και μοναστηριακά είναι εκεί. Χίλιες δραχμές να πάρει καθένας μας, θα φτιάξει το σπιτάκι του και έχει ο Θεός, που ξέρεις, να ξαναπάμε γρήγορα στην παλιά Κουτσούφλιανη ελευθερωμένη..."

/