"ΟΥΔΕΙΣ ΑΓΕΩΜΕΤΡΗΤΟΣ ΕΙΣΙΤΟ"

Νικήτας Σταματελόπουλος, Νικηταράς ο Τουρκοφάγος


Γεννήθηκε στη Νέδουσα(Μεγάλη Αναστασόβα) που βρίσκεται 25 χιλιόμετρα από την Καλαμάτα. Η καταγωγή του ήταν από το χωρίο Τουρκολέκα. Ήταν ανιψίος του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, καθώς η μητέρα του ήταν αδερφή της γυναίκα του. Σε ηλικία 11 χρόνων ακολουθήσε στο αμαρτολίκι.  Εν συνεχεία εντάχθηκε μαζί με τον κλέφτη Ζαχαρία και μεταξύ τους αναπτύχθηκε μια ξεχωριστή φιλια που στηριζόταν στην εκτίμηση και τον σεβασμό. Η επισφράγιση της ήρθε με τον γάμο του Νικηταρά με την κόρη του Ζαχαριά Αγγελίνα. Μαζί της απέκτησε έναν γιό και δύο κόρες.

Το 1805, έχασε τον πατέρα του στον διωγμό τον κλεφταρματωλών από την Πελλοπόνησο. Έτσι ακολούθησε τον Θείο του στην Ζάκυνθο και αργότερα μετέβει στην Ιταλία για να πολεμήσει εναντίον του Ναπολέοντα.

Το 1818 μυήθηκε στην φιλική εταιρεία από τον Ηλία Χρυσοσπάθη και συμμετείχε μαζί με τον Πλαπούτα και τον Αναγνωσταρά στην περιοδεία στην Πελλοπόνησο για την προετοιμασία του ξεσηκωμού.

Ο Νικηταράς έιχε συμμετοχή σε όλες τις μεγάλες μάχες της επανάστασης. Στο Βαλτέτσι (12-13 Μαϊου 1821) με 800 άνδρες. Στα Δολιανά (18 Μαϊου 1821) αντιμετώπισε με 200 άνδρες 6000 Τούρκους και τους προξένησε σοβαρές απώλειες. Σε αυτήν τη μάχη οι Τούρκοι με επικεφαλή τον Καχεγιάμπεη έχασαν πάνω από 300 νεκρούς και άφησαν όλο τους τον εξοπλισμό, από τοτε του έδωσαν τον προσωνύμιο Τουρκοφάγος.

Η δράση του δεν είχε τελειώσει εκεί, έλαβε μέρος στην άλωση της Τριπολιτσάς (23 Σεπτεμβρίου 1821), αξίζει να πούμε ότι τότε αρνήθηκε να λάβει μέρος στο μοίρασμα τον λάφύρων. Αργότερα, ο Κολοκοτρώνης τον έστειλε να διευθύνει την πολιορκία στο Ναυπλιο. Τον Απρίλη του 1822, μαζί με τον Ανδρούτσο, με 700 άνδρες πολέμησε στην Στυλίδα και την Αγία Μαρίνα.Μεταξύ των δύο ανδρών αναπτύχθηκε ισχυρή φιλία και έγιναν αδελφοποίητοι. Στις 26 Ιουλίου της ίδιας χρονίας διασκόρπίσε την φρουρά στα Δερβενάκια. Ιδιαίτερης σημασίας ήταν η συμμετοχή του στην πολιορκία του Άγιου Σώστη, όπου καταλαμβάνοντας τα στενά της χαράδρας κατάφερε να εξολοθρεύσει τους Τούρκους και να αφήσουν πάνω απο 3000 νεκρούς. Δύο μέρες αργότερα πολέμησε στο Άγιονόρι όπου οι Τούρκοι είχαν απώλειες περίπου 600 ανδρών.

Το καλοκαίρι του 1823 επιστρέφει στην Πελοπόνησσο. Στον εμφύλιο τάχθηκε υπέρ του Κολοκοτρώνη και ενάντια στην κυβέρνηση Κουντουριώτη. Παρόλα αυτά απέφευγε τις διαμάχες και προσπαθούσε να βρεί συμβιβαστικές λύσεις. Με την επικράτηση των κυβερνηστικών  κατέφυγε στο Μεσολόγγι όπου και πολέμησε εναντίον του Κιουταχή στην δεύτερη πολιορκία. Μετά την χορήγηση αμνηστίας, επιστρέφει στην Πελοπόννησο για να πολεμήσει εναντίον του Ιμπραήμ. Το 1826 με 800 άνδρες,πήρε μέρος στην μάχη της Αράχωβας μαζι με τον Καραϊσκάκη . Γυρίζει στο Ναύπλιο γιατί αρρώστησε βαρία από πλευρίτιδα και μόλις ανάρρωσε επιστρέφει στον αγώνα στο πλευρό του Κολοκοτρώνη ενάντια στον Ιμπραήμ.Το 1827 πολεμάει ξανά στο πλευρό του Καραϊσκάκη σε μια αποτυχημένη προσπάθεια στο Φάληρο.

 

Ήταν στενός υποστηρικτής του Καποδίστρια και στην ΄Δ ενθοσυνέλευση το 1829 πήρε μέρος ως πληρεξούσιος του Λεονταρίου (Αρκαδίας). Με την άνοδο του Όθωνα στον θρόνο απομονώνεται, καθώς δεν συμπαθούσε τους Βαυαρούς. Το 1840 φυλακίζεται για συνομωσία κατά του Όθωνα στο Παλαμήδι, αλλά αθωώνεται καθώς δεν υπήρχαν επαρκή στοιχεία. Η απόφαση αυτή εξόργισε τον Όθωνα και με υπογραφή του φυλακίζεται στην Αίγινα.

Το 1841 αποφυλακίζεται με επιβαρημένη την υγεία του και τυφλός. Αποτραβήχτηκε με την οικογένεια του στον Πειραιά. Το 1947 τον όρισαν μέλος της γερουσίας δίνοντας του την πενιχρή σύνταξη των 111 δραχμών. Πέθανε το 1849. ο Νικηταράς πότε δεν ζήτησε και ποτέ δεν πήρε τίποτα. Φημηζ΄ταν για την ανιδιοτέλεια του και την γενναιότητα του. Υπαγόρευσε τα απομνημονεύματα του στον δικαστή Γεώργιο Τερτσέτη. Σήμερα εις μνήμην του υπάρχει το άγαλμα του στο Πεδίο του Άρεως.  

/